روانشناسی

پایان نامه علوم تربیتی گرایش فلسفه تعلیم و تربیت: تبیین مبانی انسان شناختی مفهوم مسئولیت پذیری در مکتب اگزیستانسیالیسم و …

پایان نامه کارشناسی ارشد علوم تربیتی (M.A )

گرایش فلسفه تعلیم و تربیت

عنوان:

تبیین مبانی انسان­شناختی مفهوم مسئولیت پذیری در مکتب اگزیستانسیالیسم و نقد دلالت­های آن در تعلیم و تربیت

استاد راهنما :

     دکتر فهیمه انصاریان





فهرست مطالب:
-۱      مقدمه۲
۱-۲    بیان مسئله.۳
۱-۳     اهمیت موضوع تحقیق و انگیزه انتخاب آن .۵
۱-۴     هدفهای تحقیق ۶
۱-۵    سوالات تحقیق ۶
۱-۶    تعریف متغیرها و واژه های کلیدی.۷
۱-۶-۱  تعاریف نظری.۷
۱-۶-۲  تعاریف عملیاتی.۹
۱-۷     نوع و روش تحقیق.۱۰
۱-۸     قلمرو تحقیق۱۰
۱-۹    جامعه و حجم نمونه.۱۰
فصل دوم: ادبیات پژوهش
مقدمه۱۲
۲-۱    بخش اول: مفهوم شناسی.۱۳
۲-۱-۱   مقدمه۱۴
۲-۱-۲   مسئولیت در لغت.۱۵
۲-۱-۳   کی­یرکگور و مسئولیت.۱۷
۲-۱-۴   بیماری به سوی مرگ.۱۷
۲-۱-۵   ترس و لرز.۲۱
۲-۱-۶   مفهوم دلهره۲۶
۲-۱-۷   هایدگر و مسئولیت.۲۹
۲-۱-۸   مرگ آگاهی۳۰
۲-۱-۹   ترس.۳۱
۲-۱-۱۰ دلواپسی۳۲
۲-۱-۱۱ سارتر و مسئولیت.۳۴
۲-۱-۱۲ دلهره.۳۴
۲-۱-۱۳ وانهادگی.۳۸
۲-۱-۱۴ ناامیدی۴۰
۲-۲    بخش دوم: مبانی انسان شناختی.۴۳ ۲-۲-۱   مقدمه۴۴
۲-۲-۲   ضرورت شناخت انسان۴۵
۲-۲-۳   هستی و وجود۴۷
۲-۲-۴   انسان شناسی سنتی.۴۹
۲-۲-۵   تقدم وجود بر ماهیت۵۰
۲-۲-۶   خدای اگزیستانسیال۵۳
۲-۲-۷   دو مکتب اگزیستانسیالیستی۵۴
۲-۲-۸   اراده۵۶
۲-۲-۹   ارادۀ آزاد.۵۷
۲-۲-۱۰ آزادی۶۰
۲-۲-۱۱ آزادی دیگران۶۲
۲-۲-۱۲ ارزش و آزادی۶۲
۲-۲-۱۳ آزادی و موفقیت.۶۴
۲-۲-۱۴ آگاهی۶۶
۲-۲-۱۵ هستی فی نفسه.۶۹
۲-۲-۱۶ هستی لنفسه۷۲
۲-۲-۱۷ آگاهی از دیگران.۷۵
۲-۲-۱۸ انتخاب۷۷
۲-۲-۱۹ انتخاب و اخلاق.۸۱
۲-۲-۲۰ انتخاب دیگران۸۲
۲-۲-۲۱ مسئولیت.۸۳
۲-۲-۲۲ اراده و مسئولیت.۸۴
۲-۲-۲۳ آزادی و مسئولیت.۸۶
۲-۲-۲۴ آگاهی و مسئولیت.۸۹
۲-۲-۲۵ انتخاب و مسئولیت.۹۲
۲-۲-۲۶ ارزش­ها و مسئولیت۹۵
۲-۲-۲۷ فردی بودن مسئولیت۹۸
۲-۲-۲۸ اجتماعی بودن مسئولیت.۱۰۳
۲-۲-۲۹ هستی، نیستی و مسئولیت.۱۰۹
۲-۳ بخش سوم: دلالتهای تربیتی۱۱۱
۲-۳-۱   مقدمه۱۱۲
۲-۳-۲   هستی و دانش۱۱۳
۲-۳-۳   فلسفه تعلیم و تربیت از دیدگاه وجودگرایان۱۱۳
۲-۳-۴   آراء تربیتی و فلاسفه اگزیستانسیال.۱۱۴
۲-۳-۵   تقدم وجود بر ماهیت در تعلیم و تربیت۱۱۵
۲-۳-۶   اراده و تعلیم و تربیت.۱۱۶
۲-۳-۷   اراده و مسئولیت در تعلیم و تربیت۱۱۷
۲-۳-۸   آزادی و تعلیم و تربیت۱۱۸
۲-۳-۹   آزادی بعنوان هدف تعلیم و تربیت.۱۱۹
۲-۳-۱۰ آزادی و مسئولیت در تعلیم و تربیت۱۲۰
۲-۳-۱۱ آگاهی و تعلیم و تربیت۱۲۱
۲-۳-۱۲ آگاهی بعنوان هدف تعلیم و تربیت.۱۲۲
۲-۳-۱۳ آگاهی و مواد برنامه درسی.۱۲۳
۲-۳-۱۴ آگاهی و مسئولیت در تعلیم و تربیت۱۲۴
۲-۳-۱۵ انتخاب و تعلیم و تربیت.۱۲۶
۲-۳-۱۶ انتخاب و روش تدریس.۱۲۶
۲-۳-۱۷ کلاس درس باز۱۲۷
۲-۳-۱۸ انتخاب و مواد برنامه درسی۱۲۸
۲-۳-۱۹ مسئولیت و تعلیم و تربیت۱۲۹
۲-۳-۲۰ واقع گرایی تعلیم و تربیت۱۳۰
۲-۳-۲۱ مسئولیت بعنوان فرض معرفت شناسی تعلیم و تربیت.۱۳۱
۲-۳-۲۲ مسئولیت و روش تدریس و یادگیری.۱۳۲
۲-۳-۲۳ مسئولیت مربی در تعلیم و تربیت.۱۳۲
۲-۳-۲۴ مسئولیت و فردگرایی در تعلیم و تربیت.۱۳۵
۲-۳-۲۵ فردی بودن روش تدریس و یادگیری.۱۳۷
۲-۳-۲۶ مسئولیت جمعی در تعلیم و تربیت.۱۳۷
۲-۳-۲۷ مسئولیت و انضباط اجتماعی در تعلیم و تربیت.۱۳۹
۲-۳-۲۸ اگزیستانسیالیسم و مسئولیت آموزش و پرورش معاصر۱۴۰
۲-۴    بخش چهارم: نقد دلالتهای تربیتی۱۴۲
۲-۴-۱   مقدمه۱۴۳
۲-۴-۲   نقد اگزیستانسیالیست­های خدا باور.۱۴۴
۲-۴-۳  نقد وجود گرایان سکولار.۱۴۴
۲-۴-۴   نقد در ماهیت.۱۴۵
۲-۴-۵   نقد در انتخاب و مسئولیت.۱۴۷
۲-۴-۶   نقد در انتخاب ارزشها۱۴۸
۲-۴-۷   نقد در مسئولیت آموزه­های اخلاقی۱۴۹
۲-۴-۸   نقد در مسئولیت.۱۵۳
۲-۴-۹   نقد در مسئولیت ادبیات۱۵۶
۲-۴-۱۰ نقد در فردی بودن مسئولیت.۱۵۸
۲-۴-۱۱ نقد پژوهشگر۱۵۹
۲-۴-۱۱-۱ نقد در آزادی.۱۵۹
۲-۴-۱۱-۲ نقد در آگاهی۱۶۰
۲-۴-۱۱-۳ نقد در انتخاب ارزش­ها۱۶۱
۲-۴-۱۱-۴ نقد در آسیب­شناسی اجتماعی تعلیم و تربیت.۱۶۲
فصل سوم: روش شناسائی تحقیق (متدولوژی)
مقدمه.۱۶۶
۳-۱     روش تحقیق.۱۶۷
۳-۲     جامعه آماری۱۶۸
۳-۳     حجم نمونه.۱۶۸
۳-۴     ابزار جمع آوری اطلاعات۱۶۸
۳-۵     روش تجزیه و تحلیل داده­ها۱۶۸
فصل چهارم: یافته­ های پژوهش
مقدمه۱۷۰
۴-۱     تبیین مفهوم مسئولیت از منظر مکتب اگزیستانسیالیسم۱۷۱
۴-۲     مبانی انسان­شناختی مسئولیت­ پذیری از منظر مکتب اگزیستانسیالیسم.۱۷۶
۴-۳     آثار تربیتی مسئولیت­ پذیری در انسان از منظر مکتب اگزیستانسیالیسم.۱۸۰
۴-۴     نقد دلالتهای تربیتی مسئولیت­ پذیری از منظر مکتب اگزیستانسیالیسم۱۸۵
فصل پنجم : نتیجه گیری و پیشنهادات  
مقدمه.۱۹۰
۵-۱    نتیجه گیری.۱۹۱
۵-۲    پیشنهادات۱۹۵
۵-۳    پیشنهادات برای محققین۱۹۷

مقاله - متن کامل - پایان نامه

۵-۴    محدودیت­های پژوهش.۱۹۸
فهرست منابع ومآخذ.۱۹۹
چکیده :
هدف اصلی از پژوهش حاضر تبیین مبانی انسان­شناختی مفهوم مسئولیت­ پذیری در مکتب اگزیستانسیالیسم و نقد دلالتهای آن در تعلیم و تربیت بوده که بصورت جزء به تبیین مفهوم مسئولیت، تبیین مبانی انسان­شناختی، دلالتهای تربیتی و نقد این دلالتها در مکتب اگزیستانسیالیسم تقسیم می­شود. در این پژوهش با بهره گرفتن از روش تحلیل و توصیف مفاهیم و با بررسی کلیه کتب، مقالات، پایان ­نامه­ها و سایت­های فلسفی و تربیتی مربوط به موضوع تحقیق که در محدوده دسترسی پژوهشگر بوده است، مسئولیت­ پذیری و دلالتهای تربیتی آن با توجه به مبناهای شناخت انسان در مکتب اگزیستانسیالیسم مورد بررسی قرار گرفت که در پنج فصل تنظیم گردید. فصل اول کلیات را شامل شده و فصل دوم در چهار بخش به شناسایی مفهوم مسئولیت از نظر فلسفه وجودی، مبناهای شناخت مسئولیت­ پذیری درانسان از نظر این مکتب، دلالتهای تربیتی مسئولیت­ پذیری و نقد این دلالتها پرداخته است. فصل سوم این پژوهش به شناسایی روش تحقیق اختصاص یافته و فصل چهارم پاسخ به سؤالات پژوهش را شامل می­شود. در فصل پایانی هم به نتیجه گیری، محدودیتهای پژوهش و پیشنهادها تعلق گرفته است. بر اساس این پژوهش مسئولیت در فرد اگزیستانسیالیست با دلهره، یأس، ناامیدی، وانهادگی و ترس به ظهور می­رسد و انسان اگزیستانسیال برای شناخت مسئولیت خود و جهان پیرامونش مسیری را طی می­ کند که در آن ابزارهای اراده، آزادی، آگاهی و انتخاب به ترتیب روشنگر راه او هستند. تعلیم و تربیت اگزیستانسیالیستی نیز برای تربیت انسان­هایی مسئول از این مبانی بهره جسته و با محور قراردادن فرد به واسطه مسئول بودنش در قبال خود، دیگران و جهان، وی را در انتخابی آگاهانه، آزاد و ارادی، در نوع و شیوه تعلیم و تربیت، مختار گذاشته است، که آثار آن، پرورش انسان­هایی خلاق، دوراندیش، هشیار، انتخاب­گر و واقع­گرا می­باشد. استفاده از این روش در تعلیم و تربیت از آن رو مورد انتقاد است که باتوجه به مفهوم مسئولیت در مکتب اگزیستانسیالیسم، فردی بودن و عدم پیشینه­ای روشن برای ارزشها، فراگیر را در مقابل مسئولیتهایی که برعهده­اش نهاده شده دچار ترس، دلهره و وانهادگی می­ کند که ثمره آن گرایش به پوچی است.

99