رشته حسابداری

پایان نامه : تاثیر کیفیت حسابرسی بر مدیریت سود و بازده آتی شرکت های دارای عرضه اولیه در …

پایان نامه جهت دریافت درجه ی کارشناسی ارشد ( M.A. )

رشته حسابداری

عنوان :

تاثیر کیفیت حسابرسی بر مدیریت سود و بازده آتی شرکت های دارای عرضه اولیه در بازار سرمایه ایران

 

استاد راهنما :

دکتر غلامرضا محفوظی

 
برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی شود

دانلود مقاله و پایان نامه

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)
متن پایان نامه :
(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)
فهرست مطالب
عنوان                                                                                                              صفحه
چکیده .ض
فصل اول : کلیات تحقیق
مقدمه. ۲
۱-۱-بیان مساله تحقیق ۳
۱-۲-اهمیت و ضرورت انجام تحقیق ۴
۱-۳ -اهداف تحقیق۵
۱-۳-۱-اهداف علمی۵
۱-۳-۲-اهداف کاربردی۶
۱-۴-سوالات تحقیق۶
۱-۵ -فرضیه های تحقیق.۶
۱-۶ -روش شناسی تحقیق۶
۱-۶-۱-روش تحقیق.۶
۱-۶-۲-متغیرهای تحقیق ۷
۱-۶-۳ -روش گردآوری  داده ها و اطلاعات ۷
۱-۶-۴-قلمرو تحقیق.۷
۱-۶-۵ -تجزیه و تحلیل داده ها و آزمون فرضیه ها۸
۱-۷ -جامعه و نمونه آماری.۸
۱-۸ -استفاده کنندگان از نتایج تحقیق.۸
۱-۹ -تعریف عملیاتی مفاهیم و واژه های کلیدی تحقیق۸
۱-۱۰- مروری بر ادبیات و مبانی نظری۱۲
۱-۱۱-ساختار کلی تحقیق.۱۳
فصل دوم :  ادبیات و پیشینه تحقیق
۲-۱ –مقدمه.۱۵
بخش اول: مبانی نظری تحقیق.۱۵
۲-۲-اهداف گزارشگری مالی و مفاهیم بنیادی. ۱۵
۲-۲-۱-توجیه تقاضا برای حسابرسی۱۵
۲-۲-۲-تاثیر حسابرسی بر ویژگی های کیفی اطلاعات. ۱۶
۲-۲-۳-گسترش دامنه حسابرسی۱۷
۲-۲-۴-ویژگی های حسابرسی.۱۷
۲-۳-کیفیت حسابرسی۱۹
۲-۳-۱-تعریف کیفیت حسابرسی ۱۹
۲-۳-۲-تفاوت بین کیفیت واقعی حسابرسی و برداشت از کیفیت حسابرسی.۲۰
۲-۴-اندازه موسسه حسابرسی.۲۱
۲-۵-دوره تصدی حسابرسی.۲۱
۲-۶-مدیریت سود.۲۲
۲-۶-۱-تعاریف و مفاهیم مدیریت سود۲۲
۲-۶-۲-رویکرد های مطالعه مدیریت سود۲۵
۲-۶-۳-دیدگاه های مختلف مدیریت سود.۲۶
۲-۶-۳-۱-مدیریت سود کارا۲۶
۲-۶-۳-۲-مدیریت سود فرصت طلبانه.۲۶
۲-۶-۴-مدیریت سود واقعی و تعهدی۲۶
۲-۶-۵-مدیریت سود خوب در برابر مدیریت سود بد.۲۷
۲-۶-۶-اقلام تعهدی و اقلام نقدی سود.۲۸
۲-۶-۷-اندازه شرکت۲۸
۲-۶-۸-هدف ها و انگیزه های مدیریت سود.۲۹
۲-۶-۸-۱-سایر انگیزه های موجود در متن قرارداد۳۱
۲-۶-۸-۲-انگیزه های سیاسی.۳۲
۲-۶-۸-۳-انگیزه های مالیاتی.۳۲
۲-۶-۸-۴-تغییر مدیر عامل ۳۲
۲-۶-۸-۵-عرضه سهام برای نخستین بار۳۲
۲-۶-۸-۶-اطلاع رسانی به سرمایه گذاران۳۳
۲-۶-۹-الگوهای مدیریت سود.۳۳
۲-۶-۹-۱-آب از سر گذشتن(استقبال از زیان).۳۳
۲-۶-۹-۲-به حداقل رساندن سود۳۳
۲-۶-۹-۳-به حداکثر رساندن سود۳۳
۲-۶-۹-۴-هموار سازی سود۳۴
۲-۷-تاثیر کیفیت حسابرسی بر مدیریت سود۳۵
۲-۸-خصوصی سازی و عرضه اولیه سهام .۳۷
۲-۸-۱-عرضه اوراق بهادار.۳۷
۲-۸-۲-مدیریت سود در زمان عرضه اولیه ۳۷
۲-۸-۳-بررسی های عرضه اولیه در بورس.۳۸
۲-۸-۴-روش معمول عرضه اولیه در ایران و دنیا.۳۸
۲-۸-۵-عرضه های اولیه جذاب برای بازار سرمایه.۳۸
۲-۸-۶-مفاهیم مرتبط با عرضه اولیه سهام۳۸
بخش دوم-پیشینه تحقیق.۳۹
۲-۹-تحقیقات انجام شده در داخل کشور.۳۹
۲-۱۰-تحقیقات انجام شده در خارج از کشور۴۰
۲-۱۱-موارد افتراق و اشتراک تحقیق حاضر با تحقیقات داخلی و خارجی.۴۱
-۱۲-۲خلاصه فصل.۴۲
فصل سوم : روش شناسی تحقیق
۳-۱-بخش اول:کلیات روش تحقیق۴۴
۳-۲-مقدمه۴۴
۳-۳-طرح مسئله تحقیق۴۴
۳-۴-تدوین فرضیه های تحقیق.۴۴
۳-۵-روش آزمون فرضیه ها۴۵
۳-۶-جامعه و نمونه آماری ، قلمرو موضوعی ، مکانی و زمانی تحقیق.۴۵
۳-۷-روش جمع آوری داده ها و اطلاعات.۴۷
۳-۸-متغیر های پژوهش۴۷
۳-۸-۱-متغیر مستقل.۴۷
۳-۸-۲-متغیر وابسته۴۸
۳-۸-۲-۱-اندازه گیری مدیریت سود با بهره گرفتن از اقلام تعهدی.۴۸
۳-۸-۲-۲-اندازه گیری مدیریت سود با بهره گرفتن از اقلام واقعی۴۹
۳-۸-۳-متغیر کنترلی.۵۰
۳-۸-۳-۱-کیفیت حسابرسی.۵۰
۳-۸-۳-۲-اندازه شرکت.۵۰
۳-۸-۳-۳-نسبت ارزش بازار به ارزش دفتر(MB)50
۳-۸-۳-۴-طول عمر LN(1+age)51
۳-۸-۳-۵-نسبت اهرمی (Leverage)51
۳-۸-۳-۶-بازده داراییها(ROA).51
۳-۸-۳-۷-رشد مخارج سرمایه ای (capex growth)..51
۳-۹-مدل های تحلیلی تحقیق.۵۱
۳-۱۰-آزمون فرضیه ها۵۳
۳-۱۱-بخش دوم:مدل داده های تلفیقی و روش های تخمین.۵۴
۳-۱۲-مقدمه۵۴
۳-۱۲-۱-مزایای استفاده از داده های تلفیقی.۵۴
۳-۱۳-انواع مدل های داده های تلفیقی.۵۵
۳-۱۳-۱-مدل داده های تلفیقی ایستا۵۵
۳-۱۳-۱-۱-مدل ضرایب ثابت.۵۶
۳-۱۳-۱-۲-مدل اثرات ثابت.۵۶
۳-۱۳-۱-۳-مدل اثرات تصادفی۵۶
۳-۱۴-تفاوت بین مفاهیم pooled و panel57
۳-۱۴-۱-آزمون چاو ۵۷
۳-۱۴-۲ -آزمون هاسمن.۵۸
۳-۱۵-مدل داده های تلفیقی پویا.۵۸
۳-۱۶-تکنیک های تخمین سیستم معاملات۵۹
۳-۱۶-۱-روش حداقل مربعات معمولی(OLS) .59
۳-۱۶-۲-روش حداقل مربعات تعمیم یافته(GLS).59
۳-۱۷-مسایل مورد توجه در تخمین مدل۶۰
۳-۱۷-۱-نرمال بودن.۶۰
۳-۱۷-۲-نا همسانی واریانس۶۰
۳-۱۷-۳-خود همبستگی.۶۱
۳-۱۷-۴-هم خطی ۶۱
۳-۱۷-۵ -آزمون مانایی.۶۱
۳-۱۸-خلاصه و نتیجه گیری.۶۲
فصل چهارم : تجزیه و تحلیل داده ها و آزمون فرضیه ها
۴-۱-مقدمه۶۴
۴-۲-آمار توصیفی داده ها.۶۴
۴-۳-آمار استنباطی۶۶
۴-۳-۱-آزمون مانایی متغیرها۶۶
۴-۳-۲-تعیین مدل مناسب برای تخمین مدل رگرسیون۶۷
۴-۳-۳-آزمون فروض کلاسیک رگرسیون .۶۸
۴-۳-۲-۱- آزمون نرمال بودن توزیع متغیر وابسته۶۸
۴-۳-۲-۲-آزمون استقلال خطاها۶۹
۴-۳-۲-۳-آزمون نرمال بودن توزیع خطاها۷۰
۴-۳-۲-۴-ناهمسانی واریانس ها۷۰
۴-۳-۲-۵-آزمون هم خطی متغیرهای مستقل.۷۱
۴-۴-نتایج آزمون فرضیه ها.۷۲
۴-۴-۱- فرضیه اول.۷۲
۴-۴-۲-فرضیه دوم۷۳
۴-۵-خلاصه فصل.۷۶
فصل پنجم : نتیجه گیری و پیشنهادات
۵-۱-مقدمه..۷۹
۵-۲-خلاصه تحقیق.۷۹
۵-۳-فرضیات و نتایج آزمون ها۸۱
۵-۴-بحث و نتیجه گیری۸۲
۵-۵-محدودیت های تحقیق۸۳
۵-۶-پیشنهاد های تحقیق...۸۴
۵-۷-خلاصه فصل...۸۵
منابع فارسی.۸۶
منابع لاتین۸۸
پیوست ها
پیوست (الف)اسامی شرکت های نمونه مورد بررسی۹۱
پیوست(ب) نمودار چندک ها برای شناسایی داده های پرت.۹۳
پیوست (ج)خروجی ها۱۰۲
چکیده انگلیسی.۱۱۸
فهرست جداول
جدول(۴-۱) آماره های توصیفی متغیرهای تحقیق۶۵
جدول( ۴-۲) آزمون ایم، پسران و شین (IPS)66
جدول( ۴-۳) آزمون لین و لوین (LL).66
جدول( ۴-۴) آزمون چاو.۶۷
جدول(۴-۵٫) آزمون هاسمن۶۸
جدول( ۴-۶)آزمون کولموگروف اسمیرنوف.۶۹
جدول(۴-۷) آزمون استقلال خطاها.۶۹
جدول(۴-۸) نتایج حاصل از ناهمسانی  واریانس۷۰
جدول (۴-۹)آزمون هم‌خطی بین متغیر‌های مستقل.۷۱
جدول(۴-۱۰) نتایج آزمون تی استیودنت۷۲
جدول(۴ -۱۱) نتایج حاصل از برازش معادله رگرسیون.۷۵
جدول(۴-۱۲) نتایج آزمون تی استیودنت۷۶
جدول(۵-۱۲)خلاصه نتایج آزمون فرضیه ها.۷۷
 
فهرست نمودار ها
نمودار(۴-۱)نمودار منحنی اجزاء خطا.۷۰
چکیده
یکی از مواقعی که انگیزه های مدیریت برای مدیریت سود بر انگیخته می­شود، عرضه اولیه عمومی است. هرگونه عرضه عمومی اوراق بهادار که برای اولین بار به عموم مردم و سرمایه گذاران عرضه می­شود، عرضه اولیه عمومی (IPO) نامیده می­شود. یکی از راه های کاهش مدیریت سود، ارتقای کیفیت حسابرسی است. در پژوهش حاضر به بررسی مدیریت سود در شرکت های دارای عرضه اولیه، و تاثیر کیفیت حسابرسی در محدود کردن مدیریت سود در شرکت های دارای عرضه اولیه می­پردازیم. نمونه آماری پژوهش شامل ۸۴ شرکت در طی سال های ۸۷ تا ۹۱ بوده است که برای انتخاب نمونه ار روش حذف سیستماتیک (غربال گری) استفاده شده است. پس از جمع آوری اطلاعات میدانی از طریق مشاهده صورت های مالی، روابط بین متغیر های پژوهش از طریق آمار توصیفی و آمار استنباطی در قالب نرم افزار Eviews و Spss  مورد بررسی قرار گرفته است. در این پژوهش به منظور بررسی مدیریت سود در شرکت های دارای عرضه اولیه از آزمون تی استیودنت و برای بررسی رابطه کیفیت حسابرسی و مدیریت سود از داده های تابلویی (پانل) به روش اثرات ثابت بر مبنای مدل رگرسیونی حداقل مربعات معمولی، استفاده می­کنیم. یافته های پژوهش نشان می­دهد بین مدیریت سود و شرکت های دارای عرضه اولیه ارتباط معناداری وجود دارد. همچنین ارتباط منفی و معناداری بین کیفیت حسابرسی و مدیریت سود واقعی وجود دارد.
 
کلید واژه ها: کیفیت حسابررسی، مدیریت سود، اقلام تعهدی اختیاری، عرضه اولیه اوراق بهادار
مقدمه
یکی از اهداف گزارشگری مالی، ارائه اطلاعاتی است که برای سرمایه گذاران، اعتبار دهندگان و دیگر کاربران فعلی و بالقوه در تصمیم گیری های مربوط به سرمایه گذاری و اعتبار دهی و سایر تصمیم ها سودمند باشد. از جمله معیارهای با اهمیتی که گروه های مزبور برای برآورد قدرت سودآوری شرکت، پیش بینی سود های آینده و ریسک های مربوط به آن و همچنین ارزیابی عملکرد مدیریت استفاده می کنند، سود های جاری و گذشته شرکت است. سود نیز خود متشکل از اقلام نقدی و تعهدی است و اقلام تعهدی سود تا حدود زیادی در کنترل مدیریت هستند و وی می تواند برای بهتر جلوه دادن عملکرد شرکت و افزایش قابلیت پیش بینی سود های آینده در اقلام تعهدی سود دست برده و به اصطلاح امروزی سود را مدیریت کند (سجادی و عربی، ۱۳۸۸).

شرکت هایی که صورت های مالی حسابرسی شده ارائه می­ کنند، دارای محتوای اطلاعاتی و سود با کیفیت بیشتری هستند. یکی از اشکال کنترل مدیریت، استفاده از حسابرسی است. حسابرسی می ­تواند از سوی مدیران مورد استفاده قرار گیرد تا به سهامداران اطمینان خاطر داده شود که مدیریت رفتار فرصت‏طلبانه ای ندارد. طی دو دهه اخیر بسیاری از کشورها، اقدام به کوچک سازی دولت و واگذاری بنگاه ها به بخش خصوصی کرده اند. این فرآیند گسترش بخش خصوصی، افزایش توان نظارتی دولت را نیز به همراه دارد. بدین منظور، ایران نیز خصوصی سازی بنگاه ها و شرکت های دولتی را در دستور کار خود قرار داده است. روش های مختلفی برای خصوصی سازی وجود دارد که یکی از پرکاربردترین آنها در همه کشورها و از جمله کشور ما، واگذاری سهام شرکت های دولتی به بخش خصوصی از طریق بورس اوراق بهادار است (کریمی پتانلار، ۱۳۸۳). عرضه اولیه عمومی به روش های مختلفی انجام می پذیرد که مهمترین آنها ثبت دفتری، عرضه عمومی به روش حراج، عرضه عمومی به قیمت ثابت و روش های نوین اینترنتی می­باشد. در سایر نقاط دنیا عرضه اولیه به روش ثبت دفتری انجام می شود. در ایران کشف قیمت به روش حراج صورت میگیرد. البته بورس در دستورالعمل جدیدی پیشنهاد داده است که روش عرضه اولیه از حراج را به ثبت دفتری تغییر دهند.
تحقیقات گذشته در مورد مدیریت سود به این نتیجه رسیده است که شرکت های دارای عرضه اولیه از مدیریت سود تعهدی در طول دوره عرضه اولیه استفاده می کنند و این مدیریت سود به بازده کمتر پس از عرضه اولیه عمومی منتهی می­شود (فریدلن،۱۹۹۴٫فن،۲۰۰۷٫چنگ و همکارانش،۲۰۱۰). پژوهش حاضر بر آن است تا به بررسی مدیریت سود در شرکت های دارای عرضه اولیه و تاثیر کیفیت حسابرسی در محدود کردن مدیریت سود در شرکت های دارای عرضه اولیه، پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران بپردازد.
در تحقیقات پیشین رابطه بین کیفیت حسابرسی و مدیریت سود بر مبنای اقلام تعهدی به خوبی اثبات شده است در حالی که تحقیقات محدودی در رابطه با تاثیر کیفیت حسابرسی بر مدیریت سود بر مبنای اقلام واقعی انجام شده است. الدرو ژو (۲۰۰۲) وچن و همکاران (۲۰۰۵) نشان داده اند که ظهور سازمان های حسابرسی باعث تعدیل مدیریت سود تعهدی در طول دوره عرضه اولیه شده است. بنابراین و بر اساس شواهد قبلی،   سازمانهای حسابرسی موجب تحریک مدیریت سود تعهدی شده و شرکت های دارای عرضه اولیه را به سوی مدیریت سود واقعی هدایت کرده است. بنابراین، ما، در این پژوهش نقش سازمان حسابرسی را بر مدیریت سود واقعی و تعهدی، در شرکت های دارای عرضه اولیه، پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران بررسی می­کنیم.
۱-۱- بیان مساله تحقیق
مدیریت سود برآیند درجه ای از قابلیت انعطاف و اعمال نظری است که مدیران در گزارشگری مالی خود دارند. مدیران ممکن است از این قدرت خود برای مدیریت فرصت طلبانه سود (زیمرمن،۱۹۹۴) یا انتقال اطلاعات محرمانه درباره عملکرد آتی شرکت استفاده کنند. مدیریت سود یعنی اینکه مدیر بتواند رویه ای از حسابداری را انتخاب کند که به هدف خاصی دست یابد. یکی از مواقعی که انگیزه های مدیریت برای مدیریت سود بر انگیخته می­شود، عرضه اولیه عمومی است. هرگونه عرضه عمومی اوراق بهادار که برای اولین بار به عموم مردم و سرمایه گذاران عرضه می­شود، عرضه اولیه عمومی IPO)) نامیده می­شود. شرکت هایی که سهام خود را برای نخستین بار به مردم عرضه می کنند ممکن است در آخرین دوره پیش از عرضه سهام با بهره گرفتن از اقلام تعهدی اختیاری، سود را افزایش دهند تا وضعیت اقتصادی شرکت را مطلوب نشان دهند. اقلام تعهدی سود تاحدود زیادی در کنترل مدیریت هستند و وی میتواند برای بهتر جلوه دادن عملکرد شرکت و افزایش قابلیت پیش بینی سود های آینده در اقلام تعهدی سود دست برده و به اصطلاح امروزی سود را مدیریت کند. یکی از راه های کاهش مدیریت سود ارتقای کیفیت حسابرسی است. کیفیت حسابرسی میزان اقلام تعهدی اختیاری و مدیریت سود را کاهش می دهد.
دی آنجلو کیفیت حسابرسی را اینگونه تعریف کرده است: ارزیابی بازار از احتمال اینکه حسابرس موارد تحریفات بااهمیت در صورت های مالی و سیستم های حسابداری صاحب کار را کشف کند و تحریفات با اهمیت کشف شده را گزارش دهد. اگر مدیریت سود به شیوه ی مسئولانه اعمال شود،  چندان بد نخواهد بود. تاثیر کیفیت حسابرسی در محدود کردن مدیریت سود در شرکتهای دارای عرضه اولیه از جمله مباحث مطرح و مورد علاقه در مدیریت مالی، حسابداری، و ارتباط متقابل آنها با دانش حسابرسی است. یکی از مسائل اساسی این است که شرکت های دارای عرضه اولیه، لازم است، رفتار مدیریت را از طریق حسابرسی کنترل کنند تا در نتیجه به مالکان (سهامداران) اطمینان داده شود که مدیریت شرکت به نحوی فرصت طلبانه رفتار نخواهد کرد.

99